Шарттық қайта сақтандыру дегеніміз не
Шарттық қайта сақтандыру (treaty) — тәуекелдерді жеке-жеке емес, алдын ала жасалған шарт бойынша тұтас портфельмен беру. Сақтандырушы мен қайта сақтандырушылар бағдарламаға сақтандырудың қандай түрлері, аумақтар мен тәуекелдер кіретінін, қорғаныс қандай шекте әрекет ететінін және сыйлықақылар мен залалдар қалай бөлінетінін бір рет келіседі. Одан әрі шарт талаптарына сәйкес келетін тәуекелдер әрбір полисті жеке келіспей-ақ қайта сақтандыру қорғанысын алады. Бұл кез келген сақтандыру компаниясының қайта сақтандыру саясатының негізі: ол бір тәуекел мен бір оқиға бойынша жауапкершілік шегін белгілейді және портфель нәтижесін болжамды етеді.
Бағдарлама қалай жұмыс істейді
Бағдарлама белгілі бір кезеңге — көбінесе бір жылға, кейіннен жаңарту арқылы — жасалады. Қайта сақтандырушылар шарттар мен бағаны айқындайтын лидердің басшылығымен үлестермен қатысады. Кезең ішінде цедент полистерді әдеттегі тәртіппен жазып береді, ал қорғаныс оларға автоматты түрде қолданылады. Есеп айырысу мерзімдік есептер бойынша жүргізіледі: сыйлықақылар мен залалдар бордеросы, тоқсанға немесе өзге келісілген кезеңге арналған шоттар. Ірі залалдар туралы қайта сақтандырушыға есепті күтпестен бірден хабарланады — бұл шартта жазылады.
Шарттық қайта сақтандырудың нысандары
Міндеттілік дәрежесі бойынша
- облигаторлық шарт — цедент шарт талаптарына сәйкес келетін барлық тәуекелдерді беруге, ал қайта сақтандырушы оларды қабылдауға міндетті;
- факультативтік-облигаторлық шарт — цедент қандай тәуекелдерді беретінін өзі таңдайды, ал қайта сақтандырушы оларды келісілген лимиттер шегінде қабылдауға міндетті.
Жауапкершілікті бөлу тәсілі бойынша
- пропорционалды шарттар — квоталық шарт және сомалар эксцеденті: сыйлықақылар мен залалдар келісілген үлестерде бөлінеді;
- пропорционалды емес шарттар — тәуекел немесе оқиға бойынша залал эксцеденті, залалдылық эксцеденті: қайта сақтандырушы залалдың цедент приоритетінен асатын бөлігін төлейді.
Іс жүзінде бағдарлама көбінесе бірнеше нысанды ұштастырады: мысалы, квоталық шарт портфельді тұтастай қорғайды, ал катастрофалық залал эксцеденті сақтандырушының ұстап қалуын бір оқиға бойынша залалдардың жинақталуынан қорғайды.
Артықшылықтары мен шектеулері
Шарттық бағдарлама автоматты сыйымдылық береді: сақтандырушы жеке орналастыруларға уақыт жұмсамай, лимиттер шегінде тәуекелдерді қабылдай алады. Әкімшілік шығыстар азаяды, қаржылық нәтиже теңестіріледі, реттеушінің капитал жеткіліктілігіне және өзіндік ұстап қалуға қойылатын талаптарын орындау жеңілдейді. Қайта сақтандырушы үшін шарттың тартымдылығы — жекелеген ірі тәуекелдерге ғана емес, теңгерімді портфельге қол жеткізу.
Шектеулері: бағдарлама шартта көзделгенді ғана өтейді, ал оның шеңберінен тыс тәуекелдер факультативтік орналастыруды талап етеді. Нәтиже цеденттің портфелі мен андеррайтингінің сапасына байланысты: залалдылық жоғары болғанда қайта сақтандырушылар жаңарту кезінде шарттарды қатаңдатады. Шарт есептілік пен есеп айырысуда тәртіпті талап етеді.
Шарттың негізгі талаптары
- қолданылу аясы — сақтандыру түрлері, тәуекелдер кластары, аумақ, алып тастаулар;
- цеденттің өзіндік ұстап қалуы, тәуекелге және оқиғаға арналған лимиттер, пропорционалды емес нысандардағы приоритет;
- қайта сақтандыру сыйлықақысы немесе мөлшерлемесі, қайта сақтандыру комиссиясы, пайдаға қатысу;
- өтем базисі — шарт кезеңінде күшіне енген тәуекелдер бойынша немесе осы кезеңде болған залалдар бойынша;
- есептілік және есеп айырысу — бордеро, шоттар, төлем мерзімдері, валюта, ірі залалдарды төлеу тәртібі;
- мерзім, жаңарту және тоқтату тәртібі, аяқталмаған міндеттемелердің тағдыры.
Котировка үшін қандай деректер қажет
- портфельдің құрамы мен параметрлері: сақтандыру түрлері, сақтандыру сомалары мен аумақтар бойынша бөлінуі;
- бағдарламаның қолданылу кезеңі және портфельді дамыту жоспарлары;
- қорғаныстың қалаулы құрылымы, ұстап қалу және лимиттер;
- бірнеше жылдағы сыйлықақылар мен залалдар статистикасы, ірі залалдар мен жинақталулар туралы мәліметтер.
Polis Re қалай көмектеседі
Polis Re брокері портфельді талдап, бағдарлама құрылымын ұсынады, нарыққа арналған презентация дайындайды, ішкі және халықаралық нарықта қайта сақтандырушыларды тартады, шарт жасасу және жаңарту кезінде келіссөздер жүргізеді, бордеро алмасуды, есеп айырысуды және залалдарды реттеуді сүйемелдейді. Терминдерді глоссарийден нақтылауға болады. Бағдарламаны талқылау үшін қайта сақтандыруға сұрау жіберіңіз.