Жазатайым оқиғадан міндетті сақтандыру туралы заң (соңғы редакция) – «Қызметкер еңбек (қызметтік) міндеттерін атқарған кезде оны жазатайым оқиғалардан міндетті сақтандыру туралы» Қазақстан Республикасының Заңы.
Жүктеп алу - zakon-osrns.doc [253 Kb] (жүктеп алулар: 113)
Заңның мақсаты
ОСРНС туралы заң жұмыстағы жазатайым оқиғадан қызметкерге келтірілген зиянды сақтандырушы өтейтін жүйені құрады. Жұмыс берушінің бос қаражаты болмаса да, қызметкер кепілдік берілген төлемдерді алады, ал жұмыс беруші зиянды өтеуге жұмсалатын ірі біржолғы шығыстардан қорғалады. Заң міндетті сақтандырудың құқықтық, экономикалық және ұйымдастырушылық негіздерін, жұмыс берушінің, қызметкердің және сақтандырушының құқықтары мен міндеттерін айқындайды.
Кімге қатысты
- Жұмыс берушілер – жалпы ереже бойынша еңбек шарты бойынша қызметкерлері бар ұйымдар мен дара кәсіпкерлер. Заң жұмыс берушілер мен қызметкерлердің жекелеген санаттарын ерекше реттеуі мүмкін – мұны заң мәтіні бойынша тексеру қажет.
- Қызметкерлер – шарт солардың пайдасына жасалатын сақтандырылған тұлғалар.
- Міндетті сақтандырудың осы сыныбына лицензиясы бар сақтандыру компаниялары.
- Мемлекеттік органдар – сақтандыру нарығының реттеушісі ретінде ҚНРДА, жазатайым оқиғаларды тергеуге қатысатын еңбек саласындағы органдар.
Сақтандыру жағдайы деген не
Сақтандыру жағдайы – қызметкермен еңбек (қызметтік) міндеттерін атқару кезінде болған, кәсіптік еңбек қабілетінен айырылуға немесе қызметкердің қаза табуына әкеп соққан жазатайым оқиға. Еңбек қызметіне байланысты жазатайым оқиғаның фактісі еңбек заңнамасында көзделген тәртіппен – тергеу нәтижелері бойынша және тиісті акт ресімделе отырып белгіленеді.
Жұмыс берушінің міндеттері
- ОСРНС шартын жасасу және оның әрекетін барлық қызметкерлерге қатысты қамтамасыз ету;
- сақтандыру сыйлықақысын уақтылы төлеу;
- егер бұл шарт талаптарына әсер етсе, қызметкерлер саны мен еңбекақы қорының өзгергені туралы сақтандырушыға хабарлау;
- жазатайым оқиға туралы сақтандырушыны дереу хабардар ету;
- жазатайым оқиғаны тергеуді ұйымдастыру және оның материалдарын сақтандырушыға беру;
- қызметкерлерді олардың қай сақтандырушыда сақтандырылғаны туралы хабардар ету.
Қызметкердің құқықтары
Зардап шеккен қызметкер, ал ол қайтыс болған жағдайда – өтемақыға құқығы бар тұлғалар төлем алу үшін жұмыс берушінің сақтандырушысына жүгінеді. Заң кәсіптік еңбек қабілетінен айырылуға байланысты және қызметкердің қаза табуына байланысты төлемдерді көздейді; олардың мөлшері кәсіптік еңбек қабілетінен айырылу дәрежесіне, қызметкердің жалақысына және заңда аталған басқа да талаптарға байланысты. Егер сақтандыру төлемдері келтірілген зиянның бәрін жаппаса, қалған бөлігін қызметкер азаматтық және еңбек заңнамасында белгіленген тәртіппен жұмыс берушіден талап етуге құқылы.
Сақтандыру құны неге байланысты
Сақтандыру сыйлықақысы жылдық еңбекақы қорынан және кәсіптік тәуекел сыныбына, яғни жұмыс берушінің экономикалық қызмет түріне байланысты тарифтен есептеледі. Салада жарақат алу ықтималдығы неғұрлым жоғары болса, тариф соғұрлым жоғары болады. Құнын қызметкерлерді жазатайым оқиғалардан сақтандыру калькуляторында алдын ала бағалауға болады.
Тәжірибеде нені ескеру маңызды
- Жаңа қызметкерлер. Олар жұмыстың алғашқы күнінен бастап шартпен қамтылуы тиіс – шарт қызметкерлер санының өзгеруін қалай ескеретінін тексеріңіз.
- Хабарлау мерзімдері. Жазатайым оқиға туралы кеш хабарлау реттеуді қиындатады.
- Тергеудің сапасы. Оқиғаның сақтандыру жағдайы деп танылуы жазатайым оқиға туралы актінің қалай ресімделгеніне байланысты.
- Шарттың болмауы жұмыс берушіні зиянды өтеу міндетінен босатпайды – бұл жағдайда ол өз қаражатынан төлейді және заңды бұзғаны үшін жауапты болады.
- ОСРНС және ерікті сақтандыру. Міндетті полисті жазатайым оқиғалардан ерікті сақтандырумен және қызметкерлерді медициналық сақтандырумен толықтыруға болады.
Редакцияның өзектілігі
Заңға тұрақты түрде өзгерістер енгізіледі: төлемдерді есептеу тәртібі, кәсіптік тәуекел сыныптары, шартқа қойылатын талаптар қайта қаралады. Нормаларды қолданар алдында «Әділет» жүйесіндегі (adilet.zan.kz) өзекті редакциямен салыстырып тексеріңіз.
Жиі қойылатын сұрақтар
Компанияда бір қызметкер болса, ОСРНС қажет пе?
Міндет қызметкерлердің санымен емес, еңбек шарты бойынша қызметкерлердің болуымен байланысты. Ерекшеліктер, егер олар бар болса, заңмен айқындалады.
ОСРНС бойынша сақтандырушыны ауыстыруға бола ма?
Иә, шарттың мерзімі аяқталғаннан кейін жұмыс беруші сақтандыру қорғауында үзіліс жібермей, басқа сақтандырушымен жаңа шарт жасасуға құқылы.
Персоналды сақтандыру туралы толығырақ – қызметкерлерді сақтандыру бөлімінде, терминдер – глоссарийде. Компанияңыз үшін ОСРНС шартын таңдау үшін брокерден кеңес алыңыз.