Шарт жасасу міндеті
Адвокат немесе заң консультанты заң көмегін көрсету кезінде үшінші тұлғаларға зиян келтіру салдарынан туындайтын міндеттемелер бойынша сақтандыру шартын жасасуға тиіс. Заңда көзделген жағдайларда полистің болмауы тиісті кәсіби қызметті заңды түрде жүзеге асыруға кедергі келтіреді.
Заң консультанттары мен адвокаттардың азаматтық-құқықтық жауапкершілігін сақтандыру.
Заң консультанттары мен адвокаттардың АҚЖ жүктелген сақтандыруы
Жүктелген сақтандыру шарт жасасу міндеті адвокатқа немесе заң консультантына белгіленгенін, ал сақтандыру қызметін қолданыстағы лицензиясы бар сақтандыру компаниясы көрсететінін білдіреді. – бұл Сақтанушы (сақтандырылуға тиіс тұлға) үшін міндетті, бірақ Сақтандыру компаниясы үшін ерікті болып табылатын сақтандыру.
Заң консультанттары мен адвокаттардың АҚЖ сақтандыруы іс жүзінде осы қызметтерді тұтынушылардың және үшінші тұлғалардың мүдделерін қорғауға бағытталған кәсіби жауапкершілікті сақтандыру болып табылады.
Заң консультанттары мен адвокаттардың АҚЖ бойынша сақтандыру жағдайлары:
1) іс жүргізу мерзімдерін өткізіп алу;
2) құжаттарды дұрыс ресімдемеу;
3) шартқа сәйкес заң көмегі көрсетілетін тұлғаны жасалатын заңдық әрекеттердің оған зиян келтірген салдарлары туралы хабардар етпеу;
4) заң көмегін көрсету үшін сақтанушы (сақтандырылған адам) клиенттен алған құжаттарды жоғалту немесе бүлдіру;
5) сақтандырылған адамға заң көмегін көрсету барысында белгілі болған мәліметтерді құқыққа сыйымсыз жария ету;
6) Сақтандырылған адамның заң көмегін көрсетуі нәтижесінде шартқа сәйкес осындай көмек көрсетілетін үшінші тұлғалардың мүліктік мүдделеріне зиян келтірген өзге де әрекеттер (әрекетсіздік).
Заң консультанттары мен адвокаттардың АҚЖ сақтандыру шартын жасасу міндетінің туындау негіздері:
ҚР "Адвокаттық қызмет және заң көмегі туралы" Заңының 77-бабына сәйкес заң консультанты шартқа сәйкес заң көмегі көрсетілетін үшінші тұлғаларға зиян келтіру салдарынан туындайтын міндеттемелер бойынша кәсіби жауапкершілікті сақтандыру шартын жасасуға міндетті.
Заң консультанттары мен адвокаттардың АҚЖ сақтандыруы бойынша сақтандыру сомасы қандай:
сақтандыру сомасы Астана үшін кемінде 1000 АЕК (2 525 000 теңге);
басқа өңірлер үшін кемінде 500 АЕК
*АЕК – айлық есептік көрсеткіш
Заң консультанттары мен адвокаттардың АҚЖ сақтандыруы қанша тұрады:
Құны әрбір сақтандырылған адам бойынша жеке айқындалады.
Бұл талап адвокат пен заң консультантына 2020 жылдың басынан бастап қолданылады. 2020 жылғы 1 қаңтардан бастап «Адвокаттық қызмет және заң көмегі туралы» ҚР Заңының адвокат пен заң консультантының қызметін сақтандыру туралы 36 және 77-баптары күшіне енеді.
Адвокат пен заң консультантының азаматтық-құқықтық жауапкершілігін сақтандыру институты адвокаттар мен заң консультанттарына арналған бейінді заңның жаңалығы болып табылады. Жоғарыда келтірілген баптардың ережелеріне сәйкес адвокат (36-бап), заң консультанты (77-бап) кәсіби жауапкершілікті сақтандыру шарты болмаған кезде заң көмегін көрсетуге кірісуге құқылы емес. Сақтандыру жоқ — қызметті жүзеге асыру құқығы да жоқ, көлік құралын басқарудағы сияқты.
Заң шығарушы адвокаттар мен заң консультанттары үшін сақтандыру жағдайын бірдей айқындады: бұл — сақтандырылған адамның заң көмегін көрсету кезінде жіберген кәсіби қателіктері нәтижесінде шартқа сәйкес заң көмегі көрсетілетін үшінші тұлғалардың мүліктік мүдделеріне келтірілген зиянды өтеу бойынша сақтанушының азаматтық-құқықтық жауапкершілігінің туындау фактісі.
Осы баптың мақсаттары үшін кәсіби қателіктер деп мыналар түсініледі:
1) іс жүргізу мерзімдерін өткізіп алу;
2) құжаттарды дұрыс ресімдемеу;
3) шартқа сәйкес заң көмегі көрсетілетін тұлғаны жасалатын заңдық әрекеттердің оған зиян келтірген салдарлары туралы хабардар етпеу;
4) заң көмегін көрсету үшін сақтанушы (сақтандырылған адам) клиенттен алған құжаттарды жоғалту немесе бүлдіру;
5) адвокаттық құпияны құрайтын мәліметтерді құқыққа сыйымсыз жария ету.
Кәсіби жауапкершілікті сақтандыру шартында сақтандырылған адамның заң көмегін көрсетуі нәтижесінде шартқа сәйкес осындай көмек көрсетілетін үшінші тұлғалардың мүліктік мүдделеріне зиян келтірген өзге де әрекеттер (әрекетсіздік) айқындалуы мүмкін.
Сақтандыру шартында сақтандыру объектісі, сақтандыру жағдайы, сақтандыру сомасы, тарифтік мөлшерлеме, сақтандыру сыйлықақысы, франшиза, сақтандыру мерзімі мен аумағы көрсетілуге тиіс. «Жалпы сақтандыру» саласы бойынша сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін жүзеге асыру құқығына лицензиясы бар заңды тұлға сақтандырушы бола алады.
Заң шығарушы сақтандыру туралы келісімді үлгілік шарт негізінде жасасуды ұсынады. Үлгілік шарттың елеулі талаптарын зерделеу кезінде сақтандырушы сақтандыру төлемін жүзеге асырудан босатылатын жағдайларға назар аудару қажет.
Заңды тұлғаларды сақтандыру және толығырақ ақпарат алу үшін біздің сақтандыру менеджерлерімізге хабарласыңыз.
Типтік кәсіби қателіктер
- іс жүргізу мерзімін өткізіп алу;
- құжатты дұрыс ресімдемеу;
- клиентті заңдық салдарлар туралы хабардар етпеу;
- клиент құжаттарын жоғалту немесе бүлдіру;
- егер тәуекел шартқа енгізілсе, мәліметтерді құқыққа сыйымсыз жария ету.
Шартта нені тексеру керек
- сақтандыру мерзімі мен аумағын;
- сақтандыру сомасын және бір талап бойынша лимитті;
- франшизаны және ерекшеліктер тізбесін;
- сақтандырушыны хабардар ету тәртібін;
- зиянды растауға арналған құжаттар тізбесін;
- сақтандыру қорғанысының қызметкерлер мен көмекшілерге таралуын.
Клиент талап қойған кездегі әрекеттер
Талапты тіркеу, сақтандыру компаниясын белгіленген мерзімде хабардар ету, заң көмегін көрсету шартын, іс материалдарын және хат алмасуды сақтау қажет. Егер бұл сақтандыру шартында көзделсе, келісімсіз залал мөлшерін мойындауға немесе келісім жасасуға болмайды.
Материал ақпараттық сипатта. Қолданыстағы талаптарды тексеру үшін «Адвокаттық қызмет және заң көмегі туралы» Қазақстан Республикасының Заңын және сақтандырушының өзекті қағидаларын пайдаланыңыз.